Design thinking is een hot topic, maar wat houdt ‘t precies in? En waarom past het zo goed bij de manier van werken van Magnus? Arjen Krom van Magnus geeft je inzicht en de zin en onzin van deze manier van ontwikkelen en innoveren.

Design Thinking – geen ontkomen aan

“We ontkomen er niet aan: design thinking.” Collega Henk-Jan kijkt indringend bij zijn boodschap. Nog veel indringender kijkt de medeweker van IBM in het filmpje dat Henk-Jan aansluitend laat zien. Op bezwerende toon wordt verteld over ‘human centered design’, ‘a focus on user outcomes’ en ‘restless reinvention’. Op zichzelf geen onbekende begrippen binnen het Agile team van Magnus. En dikwijls door ons toegepast bij onze klanten. We richten ons -vinden we zelf- met menselijke maat op de klant van de klant en faciliteren of dragen direct bij aan continue innovatie. Wat is er dan zo nieuw aan design thinking?

De mens centraal

Een vlugge zoektocht levert op dat design thinking inderdaad niet zo nieuw is, maar anno nu wel een ‘hot topic’. De methode is ongekend populair in de VS en is ook in Europa veelgehoord. Veelal onder het adagium “innoveren om te overleven”, want doe je niets, dan ga je eraan. De geboorte van design thinking gaat terug tot begin jaren ’90, waarbij Stanford-professor David Kelly als grondlegger wordt aangemerkt. Technieken zoals toegepast in architectuur bleken volgens hem prima toepasbaar binnen het bedrijfsleven. Een architect stelt de gebruikers van de te realiseren ontwerpen centraal. Gaat het om een particuliere of publieke ruimte die ontworpen dient te worden? Is er behoefte aan levendigheid om creativiteit aan te wakkeren of vragen toekomstige gebruikers om rust om denkwerk te bevorderen? Door echt moeite te doen om mensen te begrijpen, alvorens te beschrijven of met concrete ideeën te komen zullen resultaten waardevoller zijn, zo is de overtuiging.

Design thinking in het kort

Design thinking gaat uit van een aantal principes: focus op resultaten voor gebruikers, continue innovatie en gevarieerde teams. Het laatste principe kent het specifieke kenmerk dat eindgebruikers inherent onderdeel uitmaken van development teams. In geval van ontwikkeling van een bedrijfsapplicatie betekent dit bijvoorbeeld dat operationele medewerkers direct participeren. In geval van ontwikkeling van een bedrijfswebsite voor klanten betekent dit dat dezelfde klanten actief zullen deelnemen.

Over de exacte vorm verschillen meningen en bronnen zijn legio. Over het algemeen volgt design thinking vijf stappen: ‘Empathize’, ‘Define’, ‘Ideate’, ‘Prototype’ en ‘Test’:

  • ‘Empathize’ gaat om empathie, het daadwerkelijk contact maken, begrijpen, doorgronden van de eindgebruiker en met zijn/haar probleem of uitdaging
  • ‘Define’ gaat om definitie, het helder beschrijven van het probleem of de uitdaging. Idee is dat dit wanneer voorafgegaan door ‘Empathize’ gemakkelijker zal zijn
  • ‘Ideate’ gaat om ideeën genereren, het beschrijven van zoveel mogelijk goede oplossingen, vaak begrenst of onder gezonde druk gebracht door restricties qua tijd
  • ‘Prototype’ gaat om het in praktijk brengen, het visualiseren tot en met het daadwerkelijk realiseren van (mogelijke) oplossingen
  • ‘Test’ gaat om het testen, het afstemmen met eindgebruikers, het verzamelen van hun feedback om de oplossing verder en continu te verbeteren.
  • Design Thinking bij IBM

IBM gooit daar met haar ‘IBM design thinking’ nog een sausje overheen dat met wat dichterlijke vrijheid veel kenmerken van Scrum heeft. Ze spreken over sleutelelementen als ‘Hills’, ‘Playbacks’ en ‘Sponsor Users’

  • ‘Hills’ zijn doelstellingen beschreven als betekenisvolle uitkomsten voor eindgebruikers. Ze vertellen waarnaar gestreefd dient te worden, maar vertellen nooit iets over de manier waarop, dat is aan het team. Dat lijkt behoorlijk op het ‘Sprint Goal’ bij Scrum
  • ‘Playbacks’ zijn momenten waarop gezamenlijk wordt gereflecteerd op voortgang. Zodoende blijven stakeholders, die niet in detail betrokken zijn, toch met enige regelmaat op de hoogte. Dit lijkt verdacht veel op de ‘Sprint Review’ bij Scrum
  • ‘Sponsor Users’ zijn de gebruikers die hun praktijkkennis en -ervaring toevoegen aan het team. Niet alleen in het stadium van ‘Empathize’, maar doorlopend. Binnen Scrum is dit gewaarborgd met multidisciplinaire teams, waarin niet alleen techneuten, maar zeker ook (beoogd) eindgebruikers van een te ontwikkelen oplossing zitting nemen

Verschillen?

Er zijn zeker verfrissende verschillen tussen bestaande ‘frameworks’ en methodologieën en design thinking. Laatstgenoemde legt veel meer accent op creativiteit. Waarbij een architect ontzettend veel werk steekt in het maken van maquettes, steekt het design thinking veel tijd in het visualiseren van mogelijke oplossingen. Snel iets tekenen, toetsen van ideeën bij die cruciale eindgebruikers, dat is design thinking in haar kern.

Daarnaast wordt bij design thinking veel vaker teruggegrepen op “het waarom”. Dat vormt de leidraad. Bij Scrum is het ‘Sprint Goal’ net zo lang als de sprint duurt, bij design thinking lijkt het een hoger doel te vormen, dat zo lang als er geïnnoveerd wordt blijft gelden. Ondertussen is het net zo oké als het eens niet lukt (ruimte om te falen) of wanneer je iets niet weet. Wetenschappelijk bewijs hebben we niet kunnen vinden, maar volgens IBM levert het in elk geval nog ‘happier teams’ en ‘happier users’ op.

En nu de praktijk 

Alles leuk en aardig die theorie, maar hoe is design thinking nu in praktijk te brengen? Een kwestie van gewoon doen. Sterker nog, wij deden dit bij nader inzien al heel vaak. Onlangs nog hielpen we een alarmcentrale bij de ontwikkeling van een nieuwe bedrijfsapplicatie waarin hulpverleners hun werk verrichten. Terwijl de laatste hand gelegd werd aan de variant voor mobiliteitshulpverlening begonnen we te spreken met elkaar over de variant voor medische hulpverlening.

Design Thinking voor medische hulpverlening

We spraken met hulpverleners, artsen en verpleegkundigen die ieder hun rol rondom het proces vertegenwoordigen. Ook keken en luisterden we mee tijdens het echte werk. We maakten contact, probeerden te doorgronden waarop mensen in medische nood en diegenen die hen helpen zitten te wachten. Op creatieve wijze tekenden we tal van mogelijk oplossingen op. Ook een set ouderwetse stiften kwam van pas: schermen tekenen van hoe naast een bedrijfsapplicatie een app voor hulpvragers eruit zou kunnen komen te zien. Verbeteringen volgden na verdiepende discussies, totdat we klaar waren voor het echte bouwwerk. Dat, zoals in zoveel projecten, zou worden bijgesteld tot het eind. Of het nu Lean, Agile, Scrum, of design thinking betreft. Niets zo constant als verandering.

Verder sparren over dit onderwerp kan ook! Neem dan contact op Wesley Geurts.

12 + 10 =